Zasady gry w snookera

Zasady gry na stronie Polskiego Związku Snookera i Bilarda Angielskiego

Główne zasady

Zawodnicy rozbijają na zmianę. Pierwszą dotkniętą bilą przez białą musi być czerwona. Gdy została ona wbita to wtedy mamy prawo i obowiązek zagrywać kolorową (czyli do wyboru spośród: żółtej, zielonej, brązowej, niebieskiej, różowej i czarnej). Tak na zmianę: czerwona - kolor - czerwona - kolor. Gdy się skończą wszystkie bile czerwone i została wbita po ostatniej czerwonej kolorowa (chyba, że zawodnik nie trafił) to wbija się sekwens kolorów od najmniej do najwięcej wartej bili w kolejności od żółtej do czarnej. Nie zawsze istnieje możliwość wbicia wybranej bili, jednak zawsze trzeba ją chociażby musnąć, w przeciwnym wypadku sędzia obwieszcza faul.

Partię wygrywa ten zawodnik, który ma w niej więcej punktów, a cały mecz wygra, jeżeli zdobędzie wyznaczoną ilość tychże partii, zanim dokona tego przeciwnik.

Rozmieszczenie bil na stole

Wartość bil

15 bil czerwonych, każda za 1 pkt
Bila żółta za 2 pkt
Bila zielona za 3 pkt
Bila brązowa za 4 pkt
Bila niebieska za 5 pkt
Bila różowa za 6 pkt
Bila czarna za 7 (najwięcej) pkt
Bila biała - rozgrywająca - za wbicie jej jest kara 4 pkt dla przeciwnika

Terminy

Frame - partia
Break - ilość wbitych punktów w jednym podejściu
Foul - faul, nieprzepisowe zagranie
Pozycja snooker - gdy bezpośredni dostęp do bili zagrywanej jest zasłonięty przez inną
Chiński snooker (potocznie) - zagrywanie znad bili
Miss - chybienie wywoływane jest gdy zawodnik nie trafi bili nominowanej i gdy żaden z zawodników nie potrzebuje snookera, a zagranie było tzw. zagraniem na pozycję. Wtedy przeciwnik dostaje co najmniej 4 punkty
Styczna bila - wywoływana jest gdy biała w pozycji nieruchomej dotyka innej bili
Free ball - wolna bila jest wywoływana gdy zawodnik A nie trafi nominowanej bili i ustawi pozycję snooker na obecnie nominowanej kuli. Wtedy zawodnik B dostaje co najmniej 4 punkty i może dowolną inną bilę zagrywać jako tę nominowaną

Faule

Nieprzepisowymi zagraniami są na przykład:

dotknięcie bili (oprócz białej tipem na końcu kija)
wyrzucenie bili poza stół
uderzenie (białą) jako pierwszej innej bili niż nominowanej
wbicie dwóch bil naraz, różnego koloru
ominięcie nominowanej bili
używanie więcej niż dwóch przyrządów naraz
przeskakiwanie nad bilami
wbicie białej do kieszeni
i wiele wiele innych...

Pytania i odpowiedzi

Co się stanie gdy wpadną dwie czerwone?
Ulubione pytanie zadawane komentatorom na wizji :-) Odp: zawodnik dostaje za nie dwa punkty, ale ma prawo tylko do jednej kolorowej (czyli zagranie jest nieopłacalne - traci się maksymalnie 7 punktów)
Gdzie sędzia powinien postawić kolorową, gdy jej nominalny punkt jest zajęty?
Sędzia postawi bilę na punkcie innej kolorowej. Jeśli jest wolnych więcej niż jeden punkt innych kolorowych, wtedy stawia na punkcie kolorowej o największej ilości nominalnych punktów. Jeśli wszystkie punkty kolorowych są zajęte, sędzia stawia bilę jak najbliżej jej nominalnego punktu (nie dotykając innej bili!) od strony górnej bandy (górna banda, to ta, gdzie stoi czarna). Jeśli zdarzy się sytuacja, że nie ma miejsca do ustawienia od bandy górnej, wtedy sędzia stawia bilę jak najbliżej jej punktu od bandy dolnej.
Ile przyrządów w czasie jednego zagrania może użyć zawodnik?
Dokładnie dwóch plus oczywiście kij.
Czy w czasie meczu można jeść/ pić/ palić papierosy?
Jeść tak, ale to raczej nie jest w dobrym stylu :-) W tym celu zawodnicy udają się na krótką przerwę między partiami. Pić można wszystko (nawet w czasie zagrania przeciwnika), oczywiście oprócz alkoholu. Kiedyś można było palić papierosy, ale zakazano tej czynności (w końcu snooker to sport).
Co się stanie, gdy wpadnie biała do kieszeni?
Podejście skończone, 4 punkty dla przeciwnika, który może ustawić sobie białą w dowolnym punkcie w polu D.
Czy jakiś Polak miał sukcesy na światowej scenie snookera?
Niestety, wciąż czekamy, ale jesteśmy dobrej myśli!
Czy można grać w snookera będąc daltonistą?
Można, ponieważ sędzia ma obowiązek powiedzieć, jaki to kolor bili, jeśli zawodnik o to poprosi. Przykładem może być Peter Ebdon, który czasem nie odróżnia brązowej od czerwonej.
Co się stanie, gdy zawodnik się pomyli i zamiast białej, rozpocznie partię żółtą bilą?
Nie ma żadnego faulu, sędzia ustawia bile na swoich miejscach i poucza zawodnika.
Czy istnieje możliwość wbicia większego breaka niż maksymalny 147?
Tak. Następuje to w taki sposób: zawodnik rozpoczyna partię. Jego przeciwnik popełnił faul (gdy na stole jest jeszcze 15 czerwonych) i wywołana jest tzw. wolna bila. Wtedy zawodnik wbija zamiast czerwonej, jakąś kolorową, która później wraca na stół, po niej kolejną kolorową i na końcu cały podstawowy sekwens bil. W ten sposób można uzyskać breaka nawet w wysokości 155 punktów. Przykładem może być Jamie Burnett, który uzyskał 148 punktów w breaku (w eliminacjach do UK Championships w 2004 roku).
Czy zawodnik może opuścić salę w środku rozgrywanej partii?
Tak, jeśli uzyska zgodę sędziego, ale tylko na kilka minut, po określonym czasie i woli sędziego zawodnik może stracić partię, a nawet mecz!
Jakie są wymiary stołu?
Pole do gry jest ograniczone bandami, a ma dokładnie 3569 mm x 1778 mm z tolerancją 13 mm. Jeśli bila zostanie wystrzelona na bandę, jest to również pole gry, dopóki kula się toczy. Gdy szczęśliwie znajdzie drogę do kieszeni, wtedy jest ona zaliczana, gdy się zatrzyma, wtedy jest uznawana za bilę poza stołem (faul za 4 punkty, gdy to była bila od czerwonej do brązowej, za 5, 6 lub 7 kolejno gdy była to niebieska, różowa lub czarna).
Czy można grać drugą stroną kija (tą szerszą)?
Kiedyś można było... :-) Obecnie biała może być dotknięta tylko tipem tą węższą stroną. Poza tym sam kij musi mieć minimalnie 914 mm i nie może odbiegać od ogólnego kształtu i przyjętych norm. Kije są zrobione najczęściej z drzewa jesionowego i klonowego.
Co to jest snooker pancernik?
Określenie wymyślone przez natchnionego komentatora :-) Jest to snooker, z którego jest bardzo trudno wyjść. Tłumaczenie zwrotów snooker i chiński snooker w Terminach wyżej.
Czy można zakryć bile naczyniem, by składając się do zagrania ich nie dotknąć?
Niestety, takiego naczynia nie można użyć, bo nie jest ono wpisane na listę przyrządów dla graczy.
Czy zawodnik może przyjść w jeansach lub dresach?
Jeśli mu tak lepiej trenować, to owszem, ale na turniejach obowiązkowy jest strój elegancki (koszula z długim rękawem, kamizelka, eleganckie spodnie i mucha). Niektórzy zawodnicy, za zgodą organizatorów mogą grać bez muchy np. Stephen Maguire mający astmę.
Czemu zawsze po czwartej partii jest przerwa?
Przerwa jest dla zawodników, sędziego (który bądź co bądź nie może opuszczać sali tak często jak gracze) oraz żeby wyczesać sukno stołu i dokładnie wyczyścić bile. Przyjęło się, że przerwa jest po czwartej partii, gdyż dużo jest spotkań najlepszy z 9 i żeby zawodnik przegrywający np. 0-4 miał jeszcze cień szansy...
Co się dzieje, gdy zawodnik musi zaliczyć kolorową, a biała nieszczęśliwie została otoczona przez czerwone?
Zawodnik i tak i tak musi popełnić faul (nie można przeskakiwać nad bilami), ale sędzia wtedy nie ogłosi chybienia (miss).
Czy zawodnicy muszą się przyznać do popełnionego faulu, gdy sędzia go nie widział?
Nie muszą, ale snookerzyści są na tyle kulturalnymi i uczciwymi ludźmi, że gdy tylko dopatrzą się swojego błędu od razu powiadamiają o tym sędziego.
Jaką kredą najlepiej grać i czy dużo ona kosztuje?
Wydatek to około 3 złotych, a firma (i tutaj cytat Eksperta - Przemka Kruka): triangle - OK; pionier - fuj...
Cytat z forum snooker.pl
Jak ciężki powinien być kij i gdzie powinien być jego środek ciężkości?
To zależy od gustu grającego, ale najlepiej by było mieć środek ciężkości... na środku ;-). Wśród zawodowców najlżejszym kijem gra Ken Doherty: 14 uncji (1 uncja = 28,35g). Inni snookerzyści mają troszkę cięższe.